Đời học trò ai mà không có kỷ niệm. Tui cũng kể ra đây một vài kỷ niệm đời học trò để chia sẽ cùng Cươnggianonline. Nếu có gì không phải, mong các bạn thông cảm cho tui nhé.
Thời nay, hệ phổ thông học từ lớp 1 đến lớp 12. Còn bọn tui hồi trước học lớp vở lòng A, vở lòng B rồi mới lên lớp 1 và học hết lớp 10 là xong phổ thông. Các trường Vở lòng được dựng lên ở các xóm. Xóm Ngư Tịnh có trường Vở lòng ở sau nhà ông Đỏ Toàn. Trường lợp bằng tranh. Bàn học là những tấm ván bằng gỗ xilau gác lên 2 thanh gỗ để dọc ở 2 bên. Nền trường bằng cát, ghế ngồi không có, bọn tui phẩy ngồi xổm học bài. Thầy Khang, thầy Tỉnh đã dạy bọn tui những con chữ đầu tiên. Lớp Vở lòng hồi xưa, học trò có khi cách nhau chín, mười tuổi. Sau khi thuộc mặt chữ, bọn tui bắt đầu học những bài đơn giản như:
“Mặt trời mọc ở phía Đông.
Mặt trời lặn ở phía Tây.
Khi mặt trời lặn, gà rủ nhau lên chuồng.”
Hay: “Cúc cù cu, cúc cù cu.
Sáng rồi đây. Sáng rồi đây.
Nhà nông vác cuốc, vác cày.
Ra đồng cày cuốc cho đầy nồi cơm”…
Học xong 2 năm vở lòng, bọn tui được lên lớp 1 do thầy Phát dạy. Một bữa, thầy Phát dạy cho bọn tui hát bài: Miền Nam em dừa nhiều, miền Nam em dứa nhiều… Khi ra về, bọn tui thi chắc bình luận: Anh thì nói thầy hát giọng kít tru, anh thì nói thầy hát giọng kít bò, anh thì nói thầy hát giọng kít mèo… (Vốn là hồi ở lớp vở lòng có con Lam nói giọng éo éo nên cu Hiển hay nói con Lam có giọng chua như kít mèo) vì vậy bây giờ theo cử đó bọn tui tha hồ bình luận. Tưởng là nói với chắc cho vui, nào ngờ ngày mai cu Mại lên méc với thầy. Hấn không nói ai mà chỉ méc có một chắc tui nói thôi. Thầy Phát vốn rất hiền nhưng khi nghe nói vậy, thầy quyết định đuổi cổ tui ngay, dù tui có giải thích và xin lỗi thầy bao nhiêu. May hồi đó bọ tui làm trong Hội phụ huynh nhà trường nên tui chỉ bị đuổi có một tuần thôi. Sau đó bọ tui xin cho tui đi học trở lại. Sau này nghĩ lại, tui thấy xấu hổ vô cùng. Dù là trẻ tuổi bồng bột nhưng tui đã xúc phạm đến người thầy kính yêu. Điều mà bất kỳ một học sinh nào cũng không được phép làm. Kính xin thầy cùng mọi người ngàn lần xá lỗi cho tui. Hồi đó nếu không có bọ xin cho thì tui thất học đến bây giờ cũng nên.
Lên lớp 4, trong lớp lại có thằng cu Tửu (Tửu Tới) nghịch ơi là nghịch. Hấn ngài nhỏ, tuổi không nậy lắm, rứa mà anh mô cũng hãi hấn. Bọn tui nhỏ đã đành, mấy đứa nậy như Tú Chạch, Tiên Hoe, Điền Cáo,… cũng hãi hấn luôn. Hấn bắt mần chi là phẩy mần. Có lần hấn bắt bọn tui bắt Điền Cáo vô phòng lột quần ra rồi kêu bọn con gấy vô coi. Khi đó Điền Cáo đã ghin lấy gấy. Một lần khác, khi lao động xong, hấn bắt toàn bộ bọn con trai lên trên cầu Đầu Cầu nhảy trên cầu xuống. Cầu thì cao mà dưới nước lại còn những cái cột cầu cũ lởm chởm, nhìn xuống đứa mô cũng hãi. Rứa mà vẫn phải nhảy, không nhảy thì hấn xô. Lần đó có đứa về méc với mẹ nên hấn cũng bị các bà chưởi cho một trận.
Lên cấp hai, bọn tui được học ở Song Long mà không phải lên Xuân Hoa học như các lớp trước. Con đường tới trường gần 2 cây số gắn đầy bao kỷ niệm. Dọc đường hoa quỳ nở vàng hoe, hoa mua, hoa sim màu tím… điểm xen vào càng làm cho con đường đến trường thật đẹp. Tan trường về, bọn tui thường hái sim, hái trấy hôi để ăn. Thời đó còn chiến tranh nên nhiều khi bọn tui phải học ban đêm. Có bữa trăng sáng, thầy rủ bọn tui xuống tắm ở rào Mỹ Dương. Bọn con trai theo thầy Thuần tắm một nơi, bọn con gấy theo thầy Ất tắm một nơi. Nào ngờ thầy Ất bố trí bọn con gấy đến thu hết quần áo của bọn con trai. Tắm lên không thấy quần áo mô nữa, cả thầy cả trò cứ lồng ngồng như vậy. Mãi sau thầy Ất mới đem quần áo đến cho bọn con trai. Thật cức mà không biết mần chi được.
Lên cấp ba, bọn tui học ở Xuân Mỹ, đường tới trường dài mười hai cây số, bọn tui phải đi bộ đến trường và ở trọ trên đó. Mỗi tuần được nghĩ hai ngay, thứ năm và chủ nhật. Mỗi lần đi học, mẹ lại lo cho một bao tượng gạo (mặc dù ở nhà bọ mẹ phải ăn cơm động khoai, độn ngô), một ống mét cá khô rang mặn hoặc mắm bôi, ruốc chua. Nhà trường thường hay nhắc nhở học sinh Cương Gián trong giờ chào cờ đầu tuần: Lao động thì nhác, ngồi học hay nói chuyện riêng, đánh carô… Tuy vậy có thầy lại thích học sinh Cương Gián. Ngày nghỉ thầy lại theo bọn tui về xã ta chơi, đêm đem chiếu ra bể ngủ và ngồi ăn khoai vọt, lạc rang.
Mười hai năm tuổi học trò đã qua đi với bao kỷ niệm vui buồn. Tuổi “Nhất quỷ nhì ma…” mà tui vẫn mong được quay trở lại để được hưởng sự hồn nhiên vui vẻ của nó. Giờ đây, bạn bè mỗi đứa mỗi nơi, có đứa đã về nơi Thiên cổ, nhưng các bạn ơi! Dù các bạn đang ở đâu, tui vẫn luôn nhớ về các bạn!
Trong bài viết này, tui có dùng tên tục của các bạn để nhớ về thời học trò nghịch ngợm. Mong các bạn thông cảm và tha thứ cho tui nhé!
Hà Tĩnh, ngày 26 tháng 11 năm 2008
HOÀI QUÊ
