Những chính sách mới có hiệu lực từ đầu năm 2013

Nghỉ sinh 6 tháng

Bộ luật Lao động sửa đổi có hiệu lực từ 1/5/2013, cho phép kéo dài thời gian nghỉ sinh từ 4 tháng lên 6 tháng. Theo hướng dẫn của cơ quan chức năng, chị em sinh con sau 1/1/2013, cũng bắt đầu được hưởng chế độ theo luật mới.

Trường hợp sinh đôi trở lên, cứ thêm một trẻ người mẹ lại được nghỉ thêm một tháng. Trong thời gian nghỉ sinh, lao động nữ được hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Trước khi hết thời gian nghỉ thai sản theo quy định, nếu có nhu cầu, lao động nữ có thể trở lại làm việc khi đã nghỉ ít nhất 4 tháng. Ngoài tiền lương của những ngày làm việc do người sử dụng lao động trả, lao động nữ vẫn tiếp tục được hưởng trợ cấp thai sản theo quy định.

Thắt chặt nội dung quảng cáo

Luật Quảng cáo quy định: Các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ cấm quảng cáo được quy định trong Luật bao gồm thuốc lá, rượu có nồng độ cồn từ 15 độ, sữa dùng cho trẻ dưới 24 tháng tuổi, sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ dưới 6 tháng tuổi, bình vú, vú ngậm nhân tạo; thuốc kê đơn, thuốc được cơ quan Nhà nước khuyến cáo hạn chế sử dụng hoặc sử dụng có sự giám sát của thầy thuốc; sản phẩm hàng hóa có tính chất kích dục, kích động bạo lực; súng săn, đạn súng săn, vũ khí thể thao.

Nghĩa vụ của người quảng cáo được quy định trong luật, ngoài việc cung cấp các thông tin cần thiết, trung thực, chính xác, còn phải cung cấp các tài liệu liên quan đến điều kiện quảng cáo; đồng thời phải chịu trách nhiệm về các thông tin đó.

Kiểm định chất lượng giáo dục đại học

Luật Giáo dục đại học quy định bốn vấn đề mới cơ bản, gồm: Phân tầng đại học, xã hội hóa giáo dục đại học, quyền tự chủ của cơ sở giáo dục đại học và kiểm soát chất lượng đào tạo. Trong đó, quyền tự chủ của cơ sở giáo dục đại học là vấn đề được thể hiện nhất quán và xuyên suốt trong các quy định của Luật.

Luật có các điều khoản giám sát chặt chẽ chất lượng đào tạo trong suốt quá trình sinh viên học tập tại trường. Kiểm định chất lượng là bắt buộc đối với các cơ sở giáo dục đại học để thực hiện quyền tự chủ. Trên cơ sở kết quả kiểm định chất lượng, các cơ sở giáo dục đại học sẽ được xếp hạng theo những tiêu chí được các cấp có thẩm quyền quy định.

Luật Phòng, chống rửa tiền

Luật Phòng, chống rửa tiền được ban hành là bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho hoạt động phòng, chống rửa tiền ở Việt Nam, góp phần minh bạch hóa nền tài chính quốc gia. Việc ban hành Luật cũng là hành động thực hiện cam kết của Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế trong đấu tranh chống lại hoạt động rửa tiền.

Luật quy định về các biện pháp phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, xử lý tổ chức, cá nhân có hành vi rửa tiền; trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong phòng, chống rửa tiền, hợp tác quốc tế trong phòng chống rửa tiền. Các quy định của Luật cũng áp dụng đối với việc phòng, chống hành vi rửa tiền nhằm tài trợ khủng bố.

Áp dụng phí sử dụng đường bộ

Chủ phương tiện xe máy, ôtô đều phải nộp phí đường bộ, trừ xe cứu thương, cứu hỏa, xe chuyên dùng, xe phục vụ an ninh… Từ 1/1/2013, ôtô phải nộp mức phí thấp nhất là 130.000 đồng một tháng, áp dụng cho xe dưới 9 chỗ. Mức phí cao nhất 1,04 triệu đồng dành cho xe tải, xe chuyên dùng trọng tải trên 27 tấn. Đối với xe máy, loại dưới 100cc phải nộp 50.000 đồng một năm; xe có dung tích trên 100cc được áp khung phí từ 100.000 đến 150.000 đồng.

Bộ Tài chính cho phép các cơ quan thu phí đường bộ của ôtô được trích lại 1% số tiền và cơ quan thu phí của xe máy được để lại không quá 10%. Theo tính toán của Bộ Giao thông Vận tải, mỗi năm số tiền thu từ đầu ôtô trong cả nước đạt hơn 6.800 tỷ đồng; tiền thu được từ 50% số môtô, xe máy đã đăng ký sẽ đạt 2.400 tỷ đồng. Đây sẽ nguồn quỹ đáng kể phục vụ cho công tác bảo trì đường bộ.

Khung giá đất mới có hiệu lực

Bảng giá đất áp dụng từ 1/1/2013 tại Hà Nội vẫn giữ nguyên mức giá giá tối đa là 81 triệu đồng mỗi m2 ở các phố Hàng Ngang, Hàng Đào và Lý Thái Tổ (quận Hoàn Kiếm). Giá đất ở tại các quận có giá tối thiểu là 3,456 triệu đồng mỗi m2. Trong khi một số khu vực giữ nguyên, giá đất của đường Yên Hòa (đoạn thuộc xã Đại Mỗ, huyện Từ Liêm) và các xã giáp ranh của huyện Hoài Đức được điều chỉnh giảm còn giá tối thiểu là 2,035 triệu đồng và tối đa là 32,4 triệu đồng mỗi m2.

Tại TP HCM, đất mặt tiền ở đô thị cao nhất 81 triệu đồng mỗi m2 vẫn là 3 tuyến đường Lê Lợi, Đồng Khởi và Nguyễn Huệ (quận 1). Thấp nhất là đất tại khu dân cư Thiềng Liềng, huyện Cần Giờ với giá 110.000 đồng mỗi m2.

Doanh nghiệp tự định giá

Từ 1/1/2013, chính thức áp dụng Luật Giá 2012, thay thế cho Pháp lệnh Giá. Theo đó, nhà nước sẽ không còn thực hiện việc áp đặt giá đối với các mặt hàng trên thị trường mà sẽ để cho doanh nghiệp tự định đoạt. Tuy nhiên, đối với các mặt hàng thiết yếu (điện, xăng, dầu…), khi có biến động lớn về giá, nhà nước sẽ áp dụng các biện pháp bình ổn để hạn chế những ảnh hưởng xấu đến xã hội.

Ba biện pháp bình ổn giá sẽ được áp dụng là: Điều tiết hàng hóa; lập quỹ bình ổn giá; các biện pháp tiền tệ, tài chính. Một nội dung khác cũng cần quan tâm đến là việc bình ổn giá từ ngày này sẽ chỉ còn áp dụng đối với các mặt hàng thật sự thiết yếu với đời sống như sữa cho trẻ dưới 6 tuổi, thóc, gạo tẻ bình thường… (trước đây nhà nước quản lý về giá với mọi loại sữa, thóc, gạo tẻ).

Tăng mức lương tối thiểu vùng

Hôm nay là ngày đầu tiên áp dụng mức lương tối thiểu vùng mới, từ 1.650.000 đến 2.350.000 đồng một tháng, tăng 250.000-350.000 so với trước.

Đối tượng áp dụng bao gồm doanh nghiệp thành lập, tổ chức quản lý và hoạt động theo Luật Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, tổ hợp tác, trang trại, hộ gia đình, cá nhân và các tổ chức khác của Việt Nam có thuê mướn lao động. Các cơ quan, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế và cá nhân người nước ngoài tại Việt Nam có thuê mướn lao động cũng phải tuân thủ nghị định này. Mức tiền lương thấp nhất trả cho người lao động đã qua học nghề (kể cả lao động do doanh nghiệp tự dạy nghề) phải cao hơn ít nhất 7% so với mức lương tối thiểu vùng.

Miễn thủy lợi phí cho hộ nghèo
Mức thu thủy lợi phí sẽ được điều chỉnh theo nội dung Nghị định 67/2012/NĐ-CP. Trong đó, miễn thủy lợi phí đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp phục vụ nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm, diện tích đất trồng cây hàng năm có ít nhất một vụ lúa trong năm; diện tích đất làm muối. Nghị định cũng bổ sung quy định miễn thủy lợi phí đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp được Nhà nước giao hoặc công nhận cho hộ nghèo.

Hỗ trợ giải quyết việc làm cho lao động bị thu hồi đất nông nghiệp
Theo Quyết định 52/2012/QĐ-TTg, đối tượng áp dụng là người lao động thuộc các hộ gia đình trực tiếp sản xuất nông nghiệp bị Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp mà không có đất để bồi thường có đủ 3 điều kiện: Có hộ khẩu thường trú tại hộ gia đình có đất nông nghiệp bị thu hồi; trong độ tuổi lao động; có nhu cầu học nghề, chuyển đổi nghề, tìm kiếm việc làm, vay vốn tạo việc làm. Người lao động bị thu hồi đất nông nghiệp theo quy định nêu trên được hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm trong thời hạn 3 năm, kể từ khi có quyết định thu hồi đất.

Bắt buộc dán nhãn năng lượng với nhóm thiết bị gia dụng
Theo Quyết định 51/2011/QĐ-TTg quy định danh mục phương tiện, thiết bị phải dán nhãn năng lượng, áp dụng mức hiệu suất năng lượng tối thiểu và lộ trình thực hiện, đối với nhóm thiết bị gia dụng và nhóm thiết bị công nghiệp, từ ngày 1-1-2013 thực hiện dán nhãn năng lượng theo hình thức bắt buộc. Quyết định cũng nêu rõ, không được nhập khẩu, sản xuất và lưu thông loại đèn tròn (đèn sợi đốt) có công suất lớn hơn 60W từ ngày 1-1-2013.

13 phương tiện, thiết bị tiết kiệm năng lượng được mua sắm đối với cơ quan nhà nước
Thủ tướng Chính phủ ban hành danh mục phương tiện, thiết bị tiết kiệm năng lượng được trang bị, mua sắm đối với cơ quan, đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước. Đó là: Đèn huỳnh quang compact, đèn ống huỳnh quang thẳng, chấn lưu dùng cho đèn huỳnh quang, quạt điện, máy điều hòa nhiệt độ, tủ lạnh, máy biến áp phân phối, thiết bị chiếu sáng công cộng, thiết bị đun nước nóng bằng năng lượng mặt trời, máy thu hình, màn hình máy tính, máy in và máy photocopy.

Khai hải quan điện tử 24 giờ/ngày
Theo Nghị định 87/2012/NĐ-CP, người khai hải quan điện tử được ưu tiên thực hiện trước so với trường hợp đăng ký hồ sơ hải quan bằng giấy khi cơ quan hải quan xác định phải kiểm tra chi tiết hồ sơ hải quan hoặc kiểm tra thực tế hàng hóa.

Cấm hát nhép, trang phục biểu diễn không phù hợp
Quy định trên được nêu trong Nghị định 79/2012/NĐ-CP của Chính phủ. Cụ thể, Nghị định nghiêm cấm các tổ chức, cá nhân biểu diễn, tổ chức biểu diễn nghệ thuật, trình diễn thời trang; thi người đẹp, người mẫu sử dụng trang phục hoặc hóa trang không phù hợp với mục đích, nội dung biểu diễn và thuần phong mỹ tục, truyền thống văn hóa Việt Nam. Đồng thời, không được sử dụng bản ghi âm để thay cho giọng thật của người biểu diễn hoặc thay cho âm thanh thật của nhạc cụ biểu diễn.

Chỉ gửi tin nhắn quảng cáo khi người nhận đồng ý
Theo Nghị định 77/2012/NĐ-CP đã được Chính phủ ban hành sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 90/2008/NĐ-CP ngày 13-8-2008 về chống thư rác, chỉ được phép gửi thư điện tử quảng cáo, tin nhắn quảng cáo đến người nhận khi có sự đồng ý một cách rõ ràng trước đó của người nhận. Hành vi giả mạo tên hoặc giả mạo địa chỉ điện tử của tổ chức, cá nhân khác khi gửi thư điện tử, tin nhắn sẽ bị phạt tiền từ 60 – 80 triệu đồng.

Điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế
Chính phủ ban hành Nghị định 96/2012/NĐ-CP quy định về điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế, trong đó quy định điều kiện, quy trình xét chọn đối tượng tham gia điều trị; tổ chức điều trị cũng như điều kiện bảo đảm cho công tác điều trị nghiện chất dạng thuốc phiện.

Không quá 1 giấy phép kinh doanh bán lẻ rượu/ngàn dân ở quận, huyện, thị xã
Nghị định 94/2012/NĐ-CP về sản xuất, kinh doanh rượu đã được Chính phủ ban hành, trong đó có quy định giấy phép kinh doanh bán lẻ sản phẩm rượu tại cửa hàng bán lẻ trên địa bàn một quận, huyện, thị xã được xác định theo nguyên tắc không quá 1 giấy phép/ngàn dân và phù hợp theo quy hoạch hệ thống kinh doanh bán lẻ sản phẩm rượu. Còn giấy phép kinh doanh phân phối sản phẩm rượu được xác định theo số dân trên cả nước theo nguyên tắc không quá 1 giấy phép/400 ngàn dân; giấy phép kinh doanh bán buôn sản phẩm rượu được xác định trên địa bàn tỉnh theo nguyên tắc không quá 1 giấy phép/100 ngàn dân. Rượu thuộc nhóm hàng hóa nhà nước hạn chế kinh doanh. Tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh sản phẩm rượu (phân phối, bán buôn, bán lẻ) phải có giấy phép, trừ trường hợp sản xuất rượu thủ công để bán cho các doanh nghiệp có giấy phép sản xuất rượu để chế biến lại.

Hàng nghìn cửa hàng vàng không phép bị xóa sổ

Từ ngày 10/1/2013, chỉ những địa điểm được cấp phép mới có quyền kinh doanh vàng miếng. Như vậy, trong số 8.000 địa điểm giao dịch vàng miếng hiện tại, sẽ chỉ có 30% tiếp tục được hoạt động sau ngày 10/1. Đại diện Ngân hàng Nhà nước thừa nhận việc xóa sổ 70% điểm giao dịch vàng có thể gây ra nhiều xáo trộn trong những ngày đầu tiên do vậy, cơ quan này sẽ phải gửi văn bản thông báo đến UBND các tỉnh thành phố, chi nhánh Ngân hàng Nhà nước các địa phương để cùng phối hợp đề phòng các sự cố phát sinh.

Cùng với chủ trương xóa sổ các cửa hàng không đạt tiêu chuẩn, Ngân hàng Nhà nước lần đầu tiên ấn định trạng thái vàng miếng với các ngân hàng. Theo đó, số dư mua bán vàng cuối ngày không được vượt 2% vốn điều lệ, một quy định hạn chế việc găm giữ, mua bán khống của các ngân hàng. Đây được xem là những biện pháp cứng rắn nhất của cơ quan quản lý nhà nước nhằm can thiệp thị trường vàng bị thả nổi nhiều năm.

Ngừng giao dịch chứng khoán bằng tiền mặt

Theo Thông tư 210 của Bộ Tài chính, kể từ ngày 15/1/2013 công ty chứng khoán sẽ không được trực tiếp nhận và chi trả tiền mặt để giao dịch chứng khoán của khách hàng mà phải thực hiện qua ngân hàng thương mại. Khi lệnh mua được khớp, công ty chứng khoán sẽ yêu cầu ngân hàng thương mại chuyển tiền từ tài khoản nhà đầu tư sang tài khoản của công ty chứng khoán đặt tại ngân hàng. Sau đó công ty chứng khoán sẽ đại diện cho khách hàng thực hiện giao dịch với các bên liên quan và không được nhận ủy quyền của khách hàng thực hiện chuyển tiền nội bộ giữa các tài khoản của các khách hàng.

Trước 16h giờ thứ hai hằng tuần hoặc ngày làm việc đầu tiên của tuần, công ty chứng khoán phải báo cáo Ủy ban chứng khoán số lượng khách hàng, số dư tiền của khách hàng tại tài khoản chuyên dụng mở tại ngân hàng thương mại. Công ty chứng khoán cũng phải quản lý tách biệt chứng khoán thuộc sở hữu của khách hàng với chứng khoán thuộc sở hữu của mình

Bắt đầu thu phí ATM nội mạng

Theo Thông tư 35 của Ngân hàng Nhà nước, từ ngày 1/3/2013 đến hết năm 2013, phí rút tiền nội mạng được khống chế không quá 1.000 đồng mỗi giao dịch. Sang năm 2014, mức phí này sẽ tăng gấp đôi và gấp ba vào năm 2015. Các giao dịch rút tiền ngoại mạng sẽ mất tối đa 3.000 đồng mỗi giao dịch.

Phí vấn tin tài khoản (không in chứng từ) đối với thẻ ngoại mạng sẽ mất nhiều nhất 500 đồng cho một giao dịch. Nếu chủ tài khoản muốn in sao kê hoặc in chứng từ vấn tin tài khoản sẽ bị thu phí từ 100 đồng đến 500 đồng cho mỗi giao dịch với ATM nội mạng; 300 – 800 đồng nếu giao dịch ATM ngoại mạng. Phí phát hành thẻ cao nhất là 100.000 đồng còn phí thường niên để duy trì tài khoản nhiều nhất là 60.000 đồng một năm.

Thu nhập trên 9 triệu đồng mới phải nộp thuế

Theo Luật sửa đổi thuế thu nhập cá nhân, mức giảm trừ gia cảnh cho người nộp thuế, người phụ thuộc được nâng từ 4; 1,6 triệu đồng hiện tại lên 9 và 3,6 triệu đồng. Cách tính mức giảm trừ gia cảnh theo số tuyệt đối và Chính phủ được điều chỉnh khi chỉ số giá tiêu dùng biến động trên 20%. Biểu thuế lũy tiến cũng được giữ nguyên 7 bậc với mức thuế cao nhất là 35% cho người có thu nhập từ 80 triệu đồng một tháng trở lên.

Quốc hội thống nhất từ 1/7/2013 trở đi, thay vì việc áp dụng từ 1/1 như một số ý kiến đề xuất. Bởi theo tính toán, nếu áp dụng từ đầu năm, ngân sách 2013 vốn đã khó khăn, sẽ bị hụt thêm khoảng 4.000 – 5.000 tỷ đồng. Sau khi áp dụng luật thuế mới, theo dự kiến của Chính phủ, số người nộp thuế sẽ giảm từ 3,87 triệu xuống còn một triệu.

Thu cước hòa mạng di động trả trước là 25 ngàn đồng
Theo Thông tư 14/2012/TT-BTTTT đã được Bộ Thông tin – Truyền thông ban hành, giá cước hòa mạng di động được quy định là 35 ngàn đồng/thuê bao trả sau và 25 ngàn đồng/thuê bao trả trước. Giá cước hòa mạng thu một lần và thanh toán ngay khi khách hàng ký hợp đồng sử dụng dịch vụ thông tin di động trả sau khi khách hàng mua SIM thuê bao sử dụng dịch vụ thông tin di động trả trước. Bộ yêu cầu các nhà mạng không được tăng, giảm giá và khuyến mại đối với giá cước hòa mạng trên; không được nạp sẵn tiền vào tài khoản đối với tất cả SIM thuê bao đang lưu thông trên thị trường hoặc chưa hòa mạng.

                           CGO Tổng hợp