Xuân Đông, Nhạc sỹ của những ca khúc trữ tình

Chia tay với quãng đời sinh viên, anh xung phong lên đường nhập ngũ bảo vệ Tổ quốc. Vốn có năng khiếu viết nhạc từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường nên khi tham gia quân ngũ anh được điều động về làm trợ lý văn hóa nghệ thuật tại một trung đoàn , rồi được cử làm trưởng đoàn nghệ thuật Xung kích thuộc Bộ tư lệnh Công binh phục vụ các chiến sỹ ngoài chiến trường. Đoàn của anh đã nhiều lần vượt qua những nơi ác liệt ngày đêm không ngớt mưa bom, bão lửu. Nhạc sỹ kể lại: “Hành trình tới được các điểm biểu diễn quả là gian lao, vất vả. Có những khi vượt qua chặng đường đầy mìn lá. Loại mìn này rất khó phát hiện vì nó giống như một chiếc lá khô, nhưng nếu chẳng may dẫm vào thì phải tháo khớp chân ngay, để lâu chất độc ngấm vào sẽ bị tử vong. Hay có đoạn mìn lại được treo lơ lửng trên cành cây nếu chẳng may chạm vào đầu dây mìn sẽ phát nổ. Dù gian lao nhưng hầu hết tất cả những con đường, từng trận địa, mâm pháo và các chiến trường đều có mặt. Và giữa lúc chiến trường ác liệt, những tiến hát của đoàn văn nghệ như xóa bớt đi những mất mát, thiếu thốn, khích lệ tinh thần yêu nước của các chiến sỹ”. Cũng trong khoảng thời gian này nhạc sỹ Xuân Đông đã cho ra đời tác phẩm Bài ca người chiến sỹ Công binh, ca khúc ra đời đã nhanh chóng chiếm được long mến mộ của các chiến sỹ. Đây là ca khúc đầu tay và cũng là ca khúc khởi đầu cho sự nghiệp sáng tác của anh. Xuân Đông tâm sự: “Giữa những năm tháng kháng chiến, ca khúc được ra đời và hát lên đã khơi dậy được tinh thần bộ đội lúc ấy. Ca khúc trở thành ấn tượng đối với tôi vì tác giả của nó là một người cầm súng vừa cầm bút viết về chính mình, viết về đồng đội của mình. Với tôi, ca khúc Bài ca người chiến sỹ Công binh là một sản phẩm sâu sắc về tinh thần đồng chí đồng đội, giữa những lúc bom rơi, đạn xới nhưng tất cả đều chiến đấu ngoan cường, tay thì cầm súng nhưng miệng vẫn ngân nga tiếng hát…”

Nhạc sĩ – Nhà báo Xuân Đông

Hầu hết các ca khúc của anh đều mang đậm chất trữ tình pha sắc màu lãng mạn. Có thể ví trữ tình là “chất men” không thể thiếu trong “bình rượu” nhạc của anh và cũng chính cái chất trữ tình ấy đã giúp anh thành công trong sáng tác. Đặc biệt ca khúc Tình đất mẹ, tác giả đã sử dụng lời ca thấm đượm chất dân gian, ý nhị, giản dị trên một giai điệu mang chất liệu âm nhạc miền trung kết hợt hài hòa giữa làn điệu ví dặm, đò đưa làm rõ nét độc đáo của dân ca Nghệ Tĩnh. Ca khúc Tình đất mẹ được nhạc sỹ Xuân Đông sáng tác với tất cả tấm lòng của một người con xa quê thương nhớ về mẹ. Và còn rất nhiều ca khúc khác như Trăng thu, Giếng làng, Tình em và biển cả…Tất cả đều được ra đời trong một sự tình cờ hành quân qua một ngọn đồi vào một đêm trăng rằm hay tình cờ trò chuyện cùng các cô gái bên cạnh chiếc giếng làng…Nhạc sỹ Xuân Đông cho biết: “Để sáng tác được một ca khúc hay, ngoài các điều kiện như tài năng, vốn sống còn có một yếu tố quan trọng đó là may mắn. Một tác phẩm không thể hoàn thành chỉ trong mấy ngày, mấy giờ mà có khi phải tính cả đời người. Bởi cái hồn, cái xương, cái thịt của tác phẩm đó người ta phải trăn trở, suy nghĩ, chắt lọc cả cuộc đời. Nhờ gặp may, một giây phút nào đó gặp được hoàn cảnh đặc biệt mới có những giây phút thăng hoa và cảm xúc mãnh liệt”.

Gia đình hạnh phúc của Nhạc sĩ – Nhà báo Xuân Đông.

Không chỉ dừng lại ở việc sáng tác âm nhạc, Nghệ sỹ Xuân Đông còn nung nấy , ấp ủ dự định làm phim về quê hương – nơi chon rau cắt rốn của mình. Nhạc sỹ chia sẽ: “Cương Gián quê hương mình là nơi quy tụ nhiều giá trị về lịch sử, văn hóa, dân tộc và ngôn ngữ của đất Việt, các giá trị đó đã tạo nên một làng quê Việt Nam. Chính vì vậy, nó cần được giữ gìn, khai thác và tôn vinh. Là người con của Cương Gián tôi luôn đau đáu về quê hương và muốn làm một việc gì đó có ích cho nơi đã sinh ra và nuôn mình trưởng thành. Hiện tại kịch bản đã hoàn tất, chỉ chờ duyệt kinh phí là có thể làm phim bất cứ lúc nào”.
Theo Cục Nghệ thuật biểu diễn